Dagelijkse kost

Ooit al eens afgevraagd hoe “Dagelijkse kost” van Jeroen Meus er zou uitgezien hebben anno 1901 ? Ik wel !

Onlangs hebben we thuis namelijk iets gevonden dat nog van vóór de Eerste Wereldoorlog dateert : een kookboekje van Tante Pauline. Eigenlijk is het een tante van mijn moeder dus mijn groottante maar ik heb ze enkel gekend als Tante Pauline.

In 1901 is zij als veertienjarig meisje gaan werken als huishoudster bij een “begoede” familie in Lier. De boekjes die we teruggevonden hebben geven niet enkel weer hoe een maaltijd moest worden bereid maar ook hoeveel het kostte (gemiddeld 1,50 frank per maaltijd).

Het moet toch wel een behoorlijk avontuur zijn geweest. Als veertienjarig meisje van de boerenbuiten gaan werken in de grote stad Lier, de familie en vrienden moeten achterlaten en waarschijnlijk slechts heel sporadisch eens terugkeren naar de familie in de Kempen. Tante Paulien is trouwens tot haar overlijden, op 101 jarige leeftijd, in Lier blijven wonen.

tomattensoepklein.JPG

 

Mocht de foto onleesbaar zijn dan wordt het recept voor Tomattensoep hieronder nog eens herhaald :

Vorselaar, den 1 October 1901

Spijskaart voor ___ personen

 

Duur

der

Bereiding

Aanduiding der spijzen.

 

Benoodigdheden

Bedrag per

Maal

Portie

Persoon

 

Tomattensoep

 

 

 

¾ uur

3 liters water, een plant porei, zout

3 of 4 tomatten, eenige aardappelen

2 lepels rijst, een struikje selder,

Brood

Een klompje vet

0.05

0.05

 

0.08

 

 

 

0.25

 

 

Witte koolen met melk gest.

 

 

 

¾ uur

Eene kleine witte kool

¼ lieter melk, een lepel bloem

Een klompje vet, zout, peper, kruidnoot

0.10

0.06

0.12

 

 

0.28

 

 

Carbonaden

 

 

 

Intusschen

½ kilogr.rundsvleesch

Vet, zout, peper, kruidnoot

Laurier

0.70

 

0.14

 

 

0.84

 

 

Aardappelen

 

 

 

½ uur

2 kilogr: aardappelen

0.12

0.12

0.25

 

 

1.50

 

 

 

Wijze van bereiden

Tomattensoep

De tomatten wasschen en doorbreken, de selder kuischen. Men et de tomatten, selder, rijst, gedroogd brood en zout op met 2 liters water, laat het koken totdat alles malsch is en plet de soep door, men doet er bet bij en laat ze nog eens doorkoken.

Witte koolen met melk gestoofd

Men zet water op met zout, als het kookt doet men er de schoongewaschte koolen in en laat ze malsch koken, dan giet men ze af, verkoelt ze met koud water en laat ze verlekken. Men doet in eenen pot, breekt er een lepel bloem in en mengt dit met zoete melk. Men doet er de koolen in en kruidt ze met peper, zout en kruidnoot en laat ze nog een weinig stoven.

Stoofcarbonaden

Men doet de carbonaden in eenen pot, voegt er vet, zout en laurierblad en kruidnoot bij. Dekt den pot, legt een natgemaakten (doek) op het deksel en laat braden totdat het malsch is.